Osmanlı'da fotoğrafa kısa bir bakış

1800'lü yılların ikinci çeyreğinde artık Avrupa fotoğrafı öğrenmiş ve inanılmaz bir ilgi göstermişti. Bu işi profesyonelce yapan kişiler ortaya çıkmaya başlamıştı. Osmanlı Devleti ise en başta dini sebeplerden dolayı fotoğrafa çekimser yaklaşıyordu. Resim günah sayılıyordu ama resimden farklı olan fotoğrafa nasıl yaklaşılması gerektiği henüz tartışılmaktaydı. Tüm bunlar devam ederken 28 Ekim 1839 tarihli Takvim-i Vekayi gazetesinde Daguerre adlı bir kişinin yaptığı makineyi öven bir yazı yayınlandı. Halk ve saray çevresi de fotoğrafı iyiden iyiye merak etmeye başlamıştı. 1841 yılında, Daguerre'nin çıraklarından biri olan Mösyö Kompa'nın yolu Beyoğlu'na düşer. Burada Osmanlı sınırlarındaki ilk fotoğrafları çeken Kopma, isteyenlere belli bir ücret karşılığı fotoğrafı da öğretmeye başlar. 1856'da Kırım Savaşı sırasında İstanbul'a gelen kimyacı Rabach, baskı ve engellemelere rağmen Türkiye'de ilk fotoğrafhaneyi açtı. Takip eden yıllarda yine dini ve kültürel etkiler fotoğrafçılığın gayrimüslimler tarafından yürütülmesine neden olmuş. Rabach'ın atölyesini satın alan Kevork ve Vichen kardeşler çektikleri portre ve manzara fotoğraflarıyla ünlendiler ve II Abdulhamit'in tahta çıkışında "Ressam-ı Hazret-i şehriyar" unvanını aldılar. Kevork ve Vichen kardeşler daha sonra Abdullah Biraderler adını alarak müslüman olmuşlardır. Abdullah Biraderler'in yanında, çıraklıktan yetişen Nikola ise kendi adına bir fotoğrafhane kurdu ayrıca padişah fotoğrafçısı olarak sarayda dersler verdi. 1929 yılında ölünce, oğlu Beyazıt Meydanı'nda bulunan bu fotoğrafhaneyi Foto Saray adıyla Beyoğlu'na taşıdı. Fotoğrafçıların isimlerinden bahsederken Aşil Samancı'yı atlamamak gerekir. Atatürk'ün annesi Zübeyde Hanım'ın ünlü fotoğrafını çeken Aşil Efendi aynı zamanda, magazin fotoğrafçılığını başlatan kişidir. Türk fotoğrafçılığında 1900 yılına kadar "Foto Sabah" ile "Joailler"in de önemli bir yeri bulunmaktadır. Fotoğrafçılığı öğretmeyi amaçlayan ilk telif eser ise 1871 yılında yayınlanan Yüzbaşı Hüsnü Efendi'nin "Usül-ü Fotoğraf Risalesi"dir.